BİR SANAT TÜRÜ OLARAK BELGESEL SİNEMA

Sinemada iki ayrı tür, aynı konunun iki ayrı alanını üstlenmiştir. Konu insan, alanlar, yaratı ve gerçekliktir.
Konulu film, yönetmen tarafından yaratılmış olan insanı ya da insanları anlatır. Kuşkusuz yönetmen bunu yaparken deneyimlerinden, gözlemlerinden, yani dış dünyadan etkilenecek, böylece yarattığı insan da dış dünyayla ilişkili bir insan olacaktır. Ama filminde kurduğu dünya denetleyebildiği, kendi kurduğu bir dünyadır, anlattığı, o dünyaya kendi bakış açısıdır.

Belgesel Nedir?

Belgesel (dökümanter) deyimi “belgelerle ilgili, belgelerden oluşan, belgelere dayanan ” gibi anlamları dile getirdiği için kullanımı sadece sinemayla ilgili değildir. Belgesel film ise sinema içinde ayrı bir yeri olan ve çeşitli alt türlere ayrılan sanat dalıdır.

TÜRKİYE’DE BELGESEL SİNEMA

Türkiye’de ki belgesel sinema çalışmalarını üç ayrı bölümde toplamak mümkündür.
1-) 1914-1950 dönemi
2-) 1950-1960 dönemi
3-) 1960 sonrası

Belgesel Sinema Tarihi

1930’lu yılların başında sinema sanatında yeni bir terim saygınlık kazanmaya başladı; “documentry film-belgesel film” Bu terim genellikle İngiliz John Grierson’un adıyla birlikte geçiyordu. Aslında terim pek yeni sayılmazdı. Fransızlar documentaire terimini, gezi filmleri için kullanıyorlardı.Grierson, 1926 Şubatı’nda New York Sun’da yayınladığı bir eleştirisinde bu terimi o güne kadar alışılagelenden çok değişik bir anlamda kullanıyordu. Robert Flaherty’nin Güney Denizleri’nde çektiği Moana’yı değerlendirirken Grierson şöyle diyordu; “Polonezyalı bir gencin günlük yaşamındaki olayların görsel bir anlatımı olarak, filmin belgesel bir değeri var.”

Türk Belgesel Sineması

Bu yazı, bir Türk Belgesel Sineması Tarihi� denemesidir. Yazılanlardan kimisi kişisel olarak benim belleğime, kimisi de bundan önce yayınlanmış olan kimi kitaplarla belgelere dayalıdır.Bu tarihi genişletebilmek ve yetkinliğe elden geldiğince yaklaşmasını sağlamak, bugün ya da daha önce Türk Belgesel Sineması ile bir biçimde ilişki içinde bulunabilecek herkese gerekseme vardır.